Katsom: Alphabetical Poetic Composition

Katsom (ཀ་རྩོམ) is a type of poetry in the Himalayan world where the poem starts its lines or verses with the thirty alphabets in a sequence. The poem starts with the syllable ka (ཀ་) to begin the first line or verse and the subsequent lines or verses begin with the other alphabets in the sequence they are normally used.

 

The katsom is often composed by knowledgeable and creative person on various themes including spiritual reflections, instructions and songs. The poem may have 30 lines beginning with 30 consonants in classical Tibetan or have only some of the alphabets. Bhutanese lamas have composed their religious hymns, songs of happiness, hardship or love using this style of poetry. While most katsom are in Chokey or classical Tibetan and Dzongkha, it is also composed in other languages.

 

For example, the following is a katsom in Tshangla language of eastern Bhutan, which is widely sung by the people of eastern Bhutan.

ཀ་ལི་ཁོ་ལའི་ཨུ་ཉི། །ཁ་གླིང་སློབ་གྲྭ་གཤེགས་པ། །

དགའ་གླིང་པ་ཐུར་རུམ་ཉི། །ང་ཐུར་ངམ་མེ་ག་ན། །

Coming from Kalikhola, (I) arrived at the Khaling School.

I met a Galingpa who gave me a fish to eat.

 

ཅ་གླིང་ཤོང་ཕུ་གཤེགས་ཉི། །འཆང་མི་ཟ་མིན་ཐུར་གྱི། །ཇ་ཐུར་ག་ཉི་ཇམ་མ། །ཉ་ག་ཆོ་ཡོ་དག་ལ། །

Arriving at Chaling Shongphu, a girl from Changmi gave me a tea to drink, and asked me to stay over.

 

ཏ་བུ་མ་ཆོ་ཉི་བུ། །ཐ་དང་དམ་ཚིག་ཚུང་ཤོག །ད་རེས་ཐུར་ཤ་མང་གི །ནན་ཀམ་ནི་རང་ཆོ་ལེ། །

Even if you don’t always stay, remain faithful, she said. For it is not just for now; I will remain with you always.

 

པང་ཐང་སང་མུག་ནང་ཀ །ཕ་མའི་ཆགས་པའི་ས་ཞིང་། །སྦ་སྒོར་ཕའི་ག་ནང་ཀ །མ་ལ་ཤོ་ནང་ཕི་ལོ། །

In the dry flat meadow, on the farmland where my parents settled, in the house that is bamboo hut, I do not feel so happy.

 

ཙ་མང་ཏོ་ཀ་རི་ག། །ཚ་ལུ་ཟ་ལེ་མ་ལ། །འཛམ་གླིང་ཨོ་ག་གའི་རང་། །ཝམ་རོང་ཤོ་ནང་ཕི་ན། །

Once in Tsamang Tokari, there are no oranges to eat. Among all places in this world. I feel happy in Wamrong.

 

ཞམ་མ་ཞོམ་མོ་ཨ་ཉི། །ཟ་ལེ་རང་དབང་མ་ལ། །འར་ར་འུར་རུ་ཨ་ཉི། །ཡམ་མ་ཡོས་མོ་ལུས་པ། །

Feeling weak and feeble, I have no power to eat. In the midst of haste and noise, I am left frail and confused.

 

ར་གའི་ག་ཏན་གོང་ཉི། །ལབ་ཙ་ཐུང་ཀ་གཤེགས་པ། །ཤ་ཝ་གཉིས་ཙིང་ཨུ་ནི། །སག་སྟེང་འབྲོག་པས་བུ་ཝ། །

Climbing upward from the bottom, I arrived at the laptsa cairn. When two deers showed up, the Sakteng nomad took them.

 

ཧ་ཧ་ཧེ་ཧེ་ཨ་ཉི། །ཨ་ཡི་ཀ་པུར་ཡན་ཐན། །དཔེ་ཆ་ལམ་པེ་དི་ཝ། །

Laughing haha hehe, and wearing aikapur gho, I went to study.

 

An example of a katsom is the following song sung by Khadro

Drowa Zangmo to King Kala Wangpo from the mythical biography of Khadro Drowa Zangmo:

 

ཀ་མ་ལ་ཡི་མེ་ཏོག་ཡིད་འོང་མ། །ཁ་དོག་ལྡན་པའི་རྒྱལ་པོ་བདག་ལ་གསོན། །ག་ནས་བལྟས་ཀྱང་སྙིང་པོ་མི་འདུག་པས། །ང་ནི་དམ་པའི་ལྷ་ཆོས་ཤིན་ཏུ་མོས། །

O beautiful lotus flower. Listen to me, the radaint king. There is no meaning from all angles, I strongly wish to pursue the divine dharma.

 

ཅ་ཅོ་དབེན་པ་བསྟེན་པའི་ལྷ་ཁང་དུ། །ཆ་ལུགས་སྒོམ་ཆེན་ལྟ་བུའི་མཚམས་ཤིག་བྱེད། །ཇ་ཆང་འདོད་དགུ་འཛོམས་པའི་གཟིམ་ཅུང་འདི། །ཉ་ཆུང་ནད་མེད་འཛོམས་པའི་མིང་སྲིང་གཉིས། །

In the temple which is like a solitary hermitage, I would like to observe a retreat like a meditating priest. In this house, where all tea and alcohols are abundant, are our healthy son and daughter like little fishes.

 

ཏ་ར་དཀར་མོ་འགྲོ་བ་བཟང་མོ་ཁྱོད། །ཐ་དད་མེད་པའི་མ་བུ་འཕྲད་དུ་ཡོང། །ད་ནི་ལྷ་ཆོས་མཚམས་སུ་བཞུགས་པར་མཛོད། །ན་ཆུང་མཛེས་མའི་ཐུགས་ལ་དེ་ལྟར་ཞོག །

O Drowa Zangmo, the White Tara. The mother and children can come to meet. Remain now in a retreat for divine dharma. Hold this in your heart, beautiful maiden.

 

Drowa Zangmo responds to the King:

དཔའ་བོ་ལྟ་བུའི་རྒྱལ་པོ་བདག་ལ་གསོན། །ཕ་མའི་དྲུང་དུ་བུ་མོ་སྡོད་དབང་མེད། །བ་མོ་བཞིན་དུ་མགོ་ཐག་ཟུང་འབྲེལ་བྱེད། །མ་མོ་ལུ་གུའི་ཁྱུ་ནས་གཅིག་པུར་བཏོན། །

Listen to me, King, who is like a hero. The daughter had no right to stay with her parents. Like a cow, my head was roped, and like a ewe, I was taken out of my herd.

ཙ་རི་འདྲ་བའི་ཚ་གྲང་འཇིགས་པ་བརྒྱད། །ཚ་ཟེར་བདུད་མོ་ས་སྟེང་འདི་རུ་སླེབ། །ཛ་གྲོགས་བཞག་ནས་རྒྱལ་པོས་ཆོས་མཛད་ན། །ཝ་སྐྱེས་རྒྱལ་པོའི་ཐར་ལམ་དེ་ཡིས་བགྲོད། །

Like Tsari, I have the eight fears of heat and cold and the fierce demoness has come to the world. If you, King, wishes to leave behind the relation and follow dharma, you will, King, tread the path to liberation like a fox.

ཞ་ཞུམ་སྤྱི་བོར་ཁེབས་ཀྱང་སྙིང་པོ་མེད། །ཟ་བཏུང་ལོངས་སྤྱོད་འདོད་ཡོན་ཆེ་ན་ཡང་། །འ་འུར་ངང་ནས་ལྷ་ཆོས་མ་བྱས་ན། །ཡ་མེད་ཅན་ནི་གཤིན་རྗེའི་ཁྲིམས་རར་སླེབ། །

There is no essence to the hat and parasols on the head. Even if there is great enjoyment of food and drinks, if one does not engage fervently into dharma, the lazy one will soon reach the court of Lord of Death.

ར་མ་དཀར་མོས་ལུག་གི་མཐའ་ནས་བསྐོར། །ལ་ལུང་བརྒལ་ཞིང་བདུད་ཀྱི་བཤན་རར་སླེབས། །ཤ་ཚ་ཅན་གྱི་གཏན་གྲོགས་ཡོད་ན་ཡང་། །ས་སྟེང་འདི་རུ་མ་བུ་སྐྱོ་བ་སྐྱེས། །ཧ་ཅང་བཙུན་མོས་མ་བུ་ཟ་བའི་ཚེ། །ཨ་མ་མི་སྡོད་མཁའ་འགྲོའི་གླིང་ལ་འགྲོ །

The white mother goat, although surrounded by sheep, and having crossed mountains and valleys, will end with the demonic butcher. Even if one has a loving relation, the mother and children feel sadness in this world. When Hashang, the queen, devours the mother and children, I, the mother, shall not remain but leave for the realm of divine beings.

 

 

Sonam Chophel and Karma Phuntsho. Sonam Chophel was a researcher at Shejun Agency for Bhutan’s Cultural Documentation and Research. He takes a keen interest in the history and culture of Bhutan and Karma Phuntsho is a social thinker and worker, the President of the Loden Foundation and the author of many books and articles including The History of Bhutan.

Bhutan Cultural Library Poetry Bhutan

Contents

About

Collection Bhutan Cultural Library
Visibility Public - accessible to all site users (default)
Author Sonam Chophel , Karma Phuntsho
Year published 2018
Language English
Subjects
Places
Creative Commons Licence